“Lecz on siedział, a siedząc siedział i siedział jakoś tak siedząc, tak się zasiedział w siedzeniu swoim, tak był absolutny w tym siedzeniu, że siedzenie, będąc skończenie głupim, było jednak zarazem przemożne.”
Witold Gombrowicz “Ferdydurke”
Do LICENCJI NA ZDROWIE stukają i pukają różne pytania, wątpliwości i… potrzeby. Dzisiaj więc nie bez powodu temat trochę zaniedbany, trochę pomijany, trochę wstydliwy… jednak bardzo AKTUALNY i WAŻNY : hemoroidy – jak zawsze “okiem fizjoterapeutki” oczywiście 🙂 .
Czym są hemoroidy?
- hemoroidy są to dobrze ukrwione sploty żylne znajdujące się u ujścia końcowego odcinka jelita grubego
- hemoroidy to anatomiczna część odbytu człowieka, dopiero ich stopniowe powiększanie prowadzi do objawów
- hemoroidy są częścią układu zapewniającego kontynencję ( 10% )
- patologią jest tzw. choroba hemoroidalna
- hemoroidy to najczęstsza przyczyna wizyt u proktologów
- nie powikłane hemoroidy NIE powodują bólu; dopiero w przypadku powikłań (zakrzepicy, uwięźnięcia, obrzęku ) mogą pojawić się bóle
Jakie są podstawowe objawy choroby hemoroidalnej ( hemoroidów ) ?
- krwawienie z odbytu
- dyskomfort
- świąd wokół odbytu
- pieczenie wokół odbytu
- czasami z odbytu wychodzą guzki, które nie dają subiektywnych objawów
Jak dzielimy hemoroidy ( według stopnia zaawansowania patologii )?
- HEMOROIDY Iº – są to niewielkie, niewidoczne powiększenie, nadające się do oceny jedynie za pomocą proktoskopu
- HEMOROIDY IIº – uwidaczniają się przy parciu, cofają się samoistnie
- HEMOROIDY IIIº – uwidaczniają się przy parciu, nie cofają się samoistnie, muszą zostać odprowadzone przez pacjenta
- HEMOROIDY IVº – są stale widoczne, nie dają się odprowadzić; wypadanie hemoroidów
- Co obejmuje diagnostyka hemoroidów?
- wywiad z pacjentką/ pacjentem
- oglądanie okolic odbytu
- badanie per rectum
- rectoskopia ( badanie wziernikowe )
- kolonoskopia – konieczna jest w uzasadnionych przypadkach; decyduje o tym lekarz po wywiadzie i badaniu proktologicznym
Jak wygląda fizjoterapia w wypadku choroby hemoroidalnej?
- aktywacja dna miednicy
- wprowadzenie balansu mięśniowego w dnie miednicy
- wprowadzenie ruchu dla odcinka lędźwiowego kręgosłupa i stawów biodrowych
- uwzględnienie w fizjoterapii ewentualnych dysfunkcji wątroby – praca z przeponą i rozluźnienie przepony (UWAGA!! wątroba i woreczek żółciowy lubią ruch)
Co obejmuje leczenie instrumentalne hemoroidów?
- krioterapię – zamrażanie powiększonych guzków hemoroidalnych
- metodę Barrona – zakładanie gumowych opasek u podstawy hemoroidów, co prowadzi do jego obumarcia i odpadnięcia
- skleroterapię – wstrzyknięcie środków zamykających naczynia
- hemoron – metoda zamykania naczyń z użyciem energii elektrycznej
Jak wygląda leczenie operacyjne hemoroidów?
- zaawansowana choroba hemoroidalna – wypadające guzki po każdym wypróżnieniu czy na stałe wypadnięte guzki wymagają leczenia operacyjnego
- metoda Barrona to najczęściej stosowana metoda leczenia operacyjnego II – go stopnia; wskaźnik nawrotów jest jednak dość wysoki, istnieje też ryzyko w przypadku zażywania leków rozrzedzających krew ( krwawienie ) oraz w przypadku alergii na lateks ( ciężkie reakcje alergiczne) , a także przy przewlekłych chorobach jelit ( ryzyko przetoki ) i infekcji HIV ( infekcje, zakażenia)
- sklerotyzacja – węzły hemoroidalne zostają ostrzyknięte specjalnie dobranym roztworem ( fenolem olejku migdałowego, roztworem chininy ) ; w wyniku wywołanej reakcji zapalnej powstaje blizna, która skutkuje zmniejszeniem lokalnego dopływu krwi; hemoroidy ulegają skurczeniu i ustabilizowaniu w podścielisku
- metoda DGHAL – metoda stosowana w II i IIIº choroby hemoroidalnej, szczególnie u ludzi młodych – wybiórcze podkłucie naczyń doprowadzających krew do hemoroidów, które lokalizuje się za pomocą sondy doplerowskiej umieszczonej na specjalnym wzierniku, co pozwala na precyzyjne zamknięcie dopływu krwi do hemoroidu i jego zanik bez konieczności wycinania
- operacje proktologiczne w IVº choroby hemoroidalnej: operacja otwartą metodą Mulligana – Morgana i operacja zamknięta Stapler wg Longo, kiedy to nie powstaje żadna widoczna blizna z zewnątrz ( efekt podciągnięcia do góry poprzez szew od wewnątrz w jelicie )
- powikłania po operacji hemoroidów: zakrzepica, zatrzymanie moczu ( 20% ), ból pooperacyjny ( 50% ), krwawienia ( 6% ) , zwężenia odbytu ( 1-3% ) , zaburzenia seksualne ( szczególnie u kobiet ) , ryzyko nawrotów ( 20 – 30%)
WARTO WIEDZIEĆ!! hemoroidy to nie jedyne patologie odbytu… do innych zaliczamy:
- włókniaki odbytu
- przetoki ( kanały ropne )
- szczeliny odbytu ( pęknięcia )
- polipy
- kłykciny
- zakrzepica żył odbytu
- ropień odbytu
- ropień okołoodbytowy
- wypadanie odbytu
- rak odbytu
… i jeszcze ku przypomnieniu i ku przestrodze… ku czujności i codziennej uwadze:
CZYNNIKI RYZYKA POWSTANIA CHOROBY HEMOROIDALNEJ:
- przewlekłe lub nawracające zaparcia, które powodują ucisk mas kałowych na wewnątrzodbytnicze sploty naczyń oraz wymagające silnego parcia podczas defekacji
- siedzący tryb życia
- brak aktywności fizycznej
- predyspozycje genetyczne
- nadużywanie alkoholu
- negatywne nawyki związane z defekacją ( wstrzymywanie parcia na stolec, odwlekania defekacji, niecałkowite opróżnianie odbytnicy, długotrwałe siedzenie w toalecie, silne parcie )
- stany utrudniające odpływ krwi z żyły odbytniczej do głównej dolnej na skutek zwiększonego ciśnienia w jamie brzusznej lub bezpośredniego ucisku na naczynia ( otyłość, ciąża, guz w jamie brzusznej, marskość wątroby, niewydolność krążenia, nadciśnienie tętnicze)
Hm… jak widać czasami sami bardziej lub mniej świadomie zapracowujemy na pojawienie się u nas choroby hemoroidalnej… przez brak wiedzy ( do dzisiaj 🙂 ), brak odpowiedniej diety bogatoresztkowej, otyłość, zabieganie i lenistwo – skutkujące brakiem ruchu, przesiadywaniem w toalecie z książką i tabletem… “godzinami”…
No nie ma rady – nasze zdrowie jest w naszych rękach 🙂 … Czasami wystarczy kilka drobnych zmian wprowadzonych w codziennym życiu by skutecznie zapobiegać pojawieniu się … nieproszonych a rozpanoszonych, zmienionych chorobowo hemoroidów…
Wszystkie osoby zainteresowane poszerzeniem kompetencji zawodowych w zakresie fizjoterapii uroginekologicznej zapraszam do mc2courses na cykl certyfikowanych szkoleń uroginekologicznych stacjonarnych, uzupełniających on-linowych oraz cykl Spotkań ze Specjalistą. Szkolenia dedykowane są fizjoterapeutom, osteopatom, lekarzom, położnym, trenerom personalnym, studentom kierunków: fizjoterapia, położnictwo.
Z zaproszeniem do spotkań w Licencji na Zdrowie
z pozdrowieniami 🙂
Wasza
Magdalena Rusiecka-Serwatka